Σάββατο, Σεπτέμβριος 23, 2017
Αξιολόγηση Χρήστη: / 4
ΧείριστοΆριστο 

Προστατευτισμός ή Ελεύθερη Αγορά ή Οικονομικός Εθνικισμός?

Αυτά είναι τα ερωτήματα που ανακύπτουν όταν κανείς διαβάσει τα κείμενα των 2 υπερ-εμπορικών συμφωνιών & τις θέσεις των διαφόρων κοινωνικών εταίρων-οργανώσεων & οργανισμών που συμμετέχουν στον παγκόσμιο διάλογο. Ερωτήματα όμως δύσκολο να απαντηθούν μονολεκτικά και μονοσήμαντα από τον οποιοδήποτε ανεξάρτητα αν ιδεολογικά τείνει προς τη μια ή την άλλη πλευρά. Γιατί αυτό? Για τους ακόλουθους λόγους:

alt

1.    Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται με άκρα μυστικότητα.

2.    Οι αρχικές πληροφορίες για τις συμφωνίες προέρχονται από διαρροές

3.    Τα επίσημα κείμενα είναι γενικόλογα και δεχόμενα πολλές ερμηνείες & παρερμηνείες.

Πολύ μελάνη έχει χυθεί από διάφορες πλευρές για την ανάλυση, σχολιασμό και ερμηνεία των 2 πολύπλευρων και σύνθετων Υπέρ-Εθνικών Εμπορικών Συμφωνιών της TTP & της TTIP που βρίσκονται υπό συζήτηση από το 2013. Οι υποστηρικτές και συνήγοροι τους τις χαρακτηρίζουν ως εν δυνάμει καλές συμφωνίες που προάγουν το Ελεύθερο Εμπόριο, την Ανταγωνιστικότητα & την Προστασία Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Οι πολέμιοι τους από την άλλη υποστηρίζουν πως η υπογραφή τους θα είναι η ταφόπλακα της Ελευθερίας της Έκφρασης, των Εργατικών και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων καθώς και τέλος της οποιαδήποτε οικονομικής ανάκαμψης για τα κράτη μια που θα υποταχθούν στις ορέξεις των πολυεθνικών.

Το βέβαιο είναι πάντως πως με βάση τα υπάρχοντα διαθέσιμα κείμενα από τις μέχρι τώρα διαπραγματεύσεις τους (κείμενα διαθέσιμα όσον αφορά την TTIP) από την ιστοσελίδα της διεύθυνσης εμπορίου της ΕΕ και όσον αφορά την TTP μέσα από την αποκάλυψη τους από τα Wikileaks, κανείς μπορεί να τις χαρακτηρίσει:

1.  Δαιδαλώδεις / 2.  Πολυεπίπεδες / 3. Γενικόλογες / 4. Πολύπλοκες  / 5.  Αφηρημένες / 6.  Κακογραμμένες/ 7.  Αμφιλεγόμενες

από τη στιγμή που μέσω δυο συμφωνιών τα κράτη μαζί με τις εταιρίες προσπαθούν να ρυθμίσουν τις μεταξύ τους σχέσεις αλλά και τις σχέσεις τους με τους πολίτες σε όλα ανεξαιρέτως τα ζητήματα που έχουν ανακύψει από την επανάσταση στο διαδίκτυο και τη παγκοσμιοποίηση. Προσπαθούν μέσα από τις 2 υπερ-συμφωνίες ομπρέλες να δημιουργήσουν μια νέα τάξη μέσα από τη ρευστότητα και την απορύθμιση που η παγκοσμιοποίηση γέννησε μέσα από την αλλαγή στην ισορροπία δυνάμεων. Στα κείμενα είναι εμφανής η προσπάθεια των διαπραγματευτών να επιλύσουν και να ρυθμίσουν όσο το δυνατόν περισσότερα, πολύπλοκα και πολύπλευρα ζητήματα. Ζητήματα όμως τα οποία λόγω της πολυπλοκότητας τους είναι μάλλον πολυεπίπεδα και πολύ-παραμετρικά γεγονός που δυσκολεύει την ρύθμιση τους δεν μέσα από 2 γενικόλογες εμπορικές συμφωνίες.

Τα κείμενα των εν λόγω συμφωνιών είναι αμφιλεγόμενα και οι πρόνοιες τους χαρακτηρίζονται ως δεχόμενες πολλών αντί της μιας ερμηνείας γεγονός που κάνει την ουσιαστική τους αξιολόγηση δύσκολη.

Αυτό είναι εμφανές από το γεγονός πως οι υπό διαπραγμάτευση συμφωνίες έχουν ξεσηκώσει γενικευμένες αντιδράσεις και επικρίσεις από το σύνολο του φάσματος των κοινωνικών εταίρων παγκοσμίως (Νεοφιλελεύθερων, Φιλελεύθερων, Αριστερών, Δεξιών & Συντηρητικών  απόψεων). Από τις ΜΚΟ, τις οργανώσεις για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, τα Πανεπιστημιακά Ερευνητικά Κέντρα, Εταιρίες, Δεξαμενές Σκέψεις μέχρι και Πολιτικά Κόμματα και Πολιτικούς σε όλα τα μήκη και πλάτη της Γης [1]  για το σύνολο των προνοιών τους.

Η συζήτηση που έχει ξεκινήσει γύρω από την καταμέτρηση των όποιων θετικών ή αρνητικών των συμφωνιών, ουσιαστικά έχει παγιδευτεί  & τελματώσει στην προσπάθεια ερμηνείας των προνοιών τους λόγω της γενικόλογης διατύπωσης τους. Αποτέλεσμα: Δύσκολα καθορίζει κανείς αν το ισοζύγιο από την εφαρμογή των συμφωνιών θα είναι θετικό ή αρνητικό & για ποιους!

 

Αποτέλεσμα αυτής της Ασάφειας των προβλέψεων των Συμφωνιών είναι να χαρακτηρίζονται γενικά:

*    Από τους πολέμιους τους: ως  συμφωνίες που οδηγούν στην υποταγή της πολιτικής εξουσίας και της κρατικής οντότητας στην οικονομική εξουσία και τις πολυεθνικές ή ως συμφωνίες που εξισώνουν τις πολυεθνικές με τα κράτη & πως οδηγούν στην καταστρατήγηση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ,των Εργατικών Δικαιωμάτων αλλά και στην Περιβαλλοντική Καταστροφή. Οι δύο συμφωνίες έχουν χαρακτηρισθεί από τους πολέμιους τους ως συμφωνίες που θέτουν  τους λαούς & τα κράτη υπό την επικυριαρχία των πολυεθνικών

*    Οι υπερασπιστές και συνήγοροι τους: τις χαρακτηρίζουν ως συμφωνίες που προωθούν το Ελεύθερο Εμπόριο και κατ’ επέκταση την ανάπτυξη και που διορθώνουν στρεβλώσεις της αγοράς που οφείλονται στην κρατική παρέμβαση (δασμούς, φόρους ή επιδοτήσεις).  Οι υπερασπιστές των συμφωνιών υποστηρίζουν πως οι συμφωνίες αυτές θα αυξήσουν το εισόδημα των πολιτών, πως θα διευκολύνουν τη ζωή τους και πως θα συμβάλουν στη δημόσια υγεία μέσω της μείωσης της τιμής των φαρμάκων

Στο επίπεδο μάλιστα της πρόνοιας της Ρύθμισης του Διαδικτύου & της καταπολέμησης της πειρατείας ειδικότερα οι αντιδράσεις γίνονται περισσότερο περίπλοκες και οι TPP & TIPP θεωρούνται:

*    Από τους υπερασπιστές τους ως οι συμφωνίες που συμβάλουν αποτελεσματικά στην ρύθμιση του Διαδικτύου αλλά και στην καταπολέμηση της πειρατείας και της παραποίησης προϊόντος.

*    Από τους πολέμιους τους:

a)     Είτε ως πρόνοια που οδηγεί  στην συλλήβδην  καταπάτηση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και της Ελευθερίας της Έκφρασης.

b)    Είτε ως πρόνοια που δεν προάγει το Ελεύθερο Εμπόριο αλλά το εμποδίζει & ως πρόνοια που προάγει τον Οικονομικό Εθνικισμό.

altΤο πιθανότερο όμως είναι πως η TPP & TIPP μπορούν να χαρακτηρισθούν ως ένας πολύ επίπεδος πόλεμος για την κατοχύρωση της πατέντας, για την ρύθμιση στο διαδίκτυο αλλά και ως πόλεμος μεταξύ Ελεύθερου Εμπορίου & Προστατευτισμού.

  Αξιοσημείωτο είναι πως ενώ προβλέπει μια “αμφιλεγόμενη” εταίρο-κρατική επιδιαιτητική διαδικασία, δεν καθορίζει και δεν προβλέπει:

1.    Αν οι αποφάσεις της επιδιαιτησίας θα είναι δεσμευτικές και άμεσα εφαρμόσιμες

2.    Με ποιόν τρόπο θα εξασφαλίζεται η εφαρμογή τους από όλους τους διαδίκους

3.    Θα έχει μορφή δικαστηρίου

Στον τομέα, της ρύθμισης ζητημάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, πατεντών κλπ έχουν επαναφέρει από την πίσω πόρτα τις ίδιες ρυθμίσεις αυτούσια που προέβλεπαν οι ACTA, SOPA, PIPA συμφωνίες που είτε καταψηφίστηκαν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είτε αναβλήθηκε η εφαρμογή τους λόγω έντονων αντιδράσεων.

Αντιμετωπίζονται όπως & στις 3 προηγούμενες συμφωνίες οριζόντια με τον ίδιο τρόπο & σκεπτικό:

1.    Oι πατέντες από τα φάρμακα και τα τρόφιμα

2.    Οι πατέντες αυτοκινήτων, τηλεοράσεων, προγραμμάτων λογισμικού

3.    Τα πνευματικά δικαιώματα πάνω σε συγγραφικά ή καλλιτεχνικά έργα.

Δεν λαμβάνουν υπόψιν τους την ειδοποιό διαφορά μεταξύ πνευματικών δικαιωμάτων σε έργα διάνοιας με τα δικαιώματα πάνω σε πατέντες «προϊόντων» που επηρεάζουν την ίδια αυτή καθεαυτή τη ζωή και την υγεία δηλαδή 2 από τα βασικά φυσικά Ανθρώπινα Δικαιώματα από την εποχή του John Locke.

Καίρια ζητήματα, όπως η “εταίρο-κρατική επιδιαιτησία” αντιμετωπίζονται γενικόλογα και κάπως αφηρημένα χωρίς να δίνονται επεξηγήσεις. Οι πρόνοιες των συμφωνιών απαντούν μονοδιάστατα, μονοσήμαντα και μονολιθικά στα πολύπλοκα και πολυεπίπεδα ζητήματα ρύθμισης του διαδικτύου και της πνευματικής ιδιοκτησίας που ανακύπτουν από την ραγδαία ανάπτυξη τους διαδικτύου και των νέων τεχνολογιών.

Το αποτέλεσμα αυτών των γενικά διατυπωμένων εγγράφων είναι πως τόσο η αντίδραση και κριτική όσο και η υποστήριξη των συμφωνιών από διάφορους φορείς αλλά και τα ενδιαφερόμενα μέρη είναι αποσπασματική και μπορεί να χαρακτηρισθεί κάθε άλλο παρά συμπαγής και συνολική και εμπεριστατωμένη λόγω ακριβώς της μη γνώσης όλων των δεδομένων και λεπτομερειών.

Ως συμφωνίες υπό διαπραγμάτευση είναι οι μόνες που κατάφεραν τα ακατόρθωτα:

1.    Δημιουργία ανομοιογενών ετερόκλητων συμμαχιών όπου εγκιβωτίζονται τα συμφέροντα Εταιριών, Δεξαμενών Σκέψεων, ΜΚΟ, Ομάδων πολιτών και πολιτικών οι οποίες όμως δεν είναι συμπαγείς και λειτουργούν ως συγκοινωνούντα δοχεία μεταξύ τους όπου πολλοί “παίκτες μέλη” τους αλλάζουν ρητορική και “δοχείο-θέση” όσον αφορά την υποστήριξή ή την αντίθεση στη συμφωνία αναλόγως του σε ποια πρόνοια της αναφέρονται. Βλέπε πχ. μελέτες και αναφορές των Simon Fraser Institute στον Καναδά, Hudson Institute, Cato Institute παίρνουν θετική ή αρνητική θέση κατά περίπτωση προβλεπόμενης πρόνοιας.  Αντιστοίχως οι θέσεις συγκεκριμένων Ερευνητικών Κέντρων που λειτουργούν ως Παρατηρητήρια Ελέγχου των Εταιρικών Πολιτικών όπως πχ Corporate European Observatory & CorporateWatch μέσα από τις αναφορές τους ακολουθούν παρόμοια πορεία με τις Δεξαμενές Σκέψης παίρνοντας κριτική θέση πάνω στις συμφωνίες κατά περίπτωση προβλεπόμενης πρόνοιας.

2.    Ταυτόχρονα υπάρχουν οργανισμοί που απλώς παίρνουν θέση υπέρ ή κατά μιας μόνο πρόνοιας της συμφωνίας ενώ σιωπούν και δεν παίρνουν θέση καθόλου για μια άλλη βλέπε Corporate European Observatory,

Βασικοί Άξονες των υπό διαπραγμάτευση Συμφωνιών

Η Υπέρ-Ειρηνική Εταιρική Σχέση αλλιώς TPP (Trans-Pacific Partnership) καθώς και η «αδελφή» συμφωνία Υπέρ-Ατλαντική  Εμπορική & Επενδυτική Σχέση αλλιώς TTIP (Transatlantic Trade & Investment Partnership) αλλιώς γνωστή και ως Υπέρ-Ατλαντική Ελεύθερη Ζώνη Εμπορίου ή TAFTA (Transatlantic Free Trade Area) όπως δείχνουν τα έγγραφα που είναι διαθέσιμα στον ιστότοπο της Γενικής Διεύθυνσης Εμπορίου της Ε.Ε, του γραφείου του Εμπορικού Αντιπροσώπου των Η.Π.Α αλλά και τα  Wikileaks διαπραγματεύονται πάνω σε 6 κυρίως πυλώνες:

1.    Ελεύθερο Εμπόριο: Κατάργηση Δασμών έως το 2015

2.    Συνεργασία μεταξύ των Ρυθμιστικών Αρχών

3.    Προστασία Δικαιωμάτων Πνευματικής Ιδιοκτησίας, Ευρεσιτεχνίας & Συγγενικών Δικαιωμάτων

4.    Μείωση ή κατάργηση των Επιδοτήσεων σε Κρατικές Εταιρίες

5.    Κύρωση της συμφωνίας SPS (Agreement on the Application of Sanitary & Phytosanitary Measures)-Συμφωνία για την Εφαρμογή των Υγειονομικών και Φυτό-υγειονομικών Μέτρων-συμφωνία του 1995 υπό την αιγίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου- WTO- συμφωνία που υποχρεώνει τα κράτη που να καταργήσουν οποιαδήποτε δική τους νομοθεσία πάνω σε ζητήματα Υγειονομικά & Φυτό-Υγειονομικά που αντιβαίνει του κανόνες που θεσπίζονται από τα στάνταρτς που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου αποδέχεται.

6.    Πολιτική Ανταγωνιστικότητας

Στοιχεία που Δημιουργούν & Ανησυχίες

*    Άκρα Μυστικότητα των Διαπραγματεύσεων με παράλληλη προνομιακή ενημέρωση & διαβούλευση με τα     Επιχειρηματικά Συμφέροντα.

*    Η εισαγωγή της Εταίρο-Κρατικής Επιδιαιτησίας ως υποχρεωτικής.

*     Ασφυκτικός Έλεγχος Διαδικτύου

*     Πλήρης Κατάργηση των Δασμών ή Εμποδίων

είναι τα 4 κύρια χαρακτηριστικά των συμφωνιών που έχουν ξεσηκώσει τις μεγαλύτερες αντιδράσεις στις διαπραγματεύσεις των 2 συμφωνιών από την κοινωνία πολιτών, πολιτικούς φορείς, ΜΚΟ, Ερευνητικά Κέντρα & ομάδες ενδιαφερομένων & έχουν δημιουργήσει αντιπαράθεση με τις κυβερνήσεις αλλά & τους υποστηρικτές των Συμφωνιών.

Ανάλυση Ενδιαφερομένων Παικτών

ΠΑΙΚΤΕΣ

ΤΥΠΟΣ ΠΑΙΚΤΗ

ΑΝΑΜΗΞΗ

ΤΡΟΠΟΣ

Κυβερνήσεις των ΗΠΑ, ΙΑΠΩΝΙΑ ΕΕ, ΚΑΝΑΔΑΣ, ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ, Η.Β κλπ

Ενεργοί

Υψηλή

Συμμαχίες & Αντιπαράθεση

Brazil, , India

ASEAN, AMERIC

Ενεργοί

Υψηλή

Αντιπαράθεση

Ουδέτερα Κράτη: Ρωσία

Εν γνώση

Χαμηλή

Ύπνωση

WTO

Ενεργός

Υψηλή

Συμμαχίες/Υπνωση

Πολυεθνικές

Ενεργές

Υψηλή

Συμμαχίες /  Αντιπαράθεση

Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο/ Κογκρέσο

Εν γνώση

Χαμηλή

Συμμαχίες/Ύπνωση

Ενώσεις Επιχειρηματικές/Εμπορικές Βιομηχανικές

Ενεργές/Εν γνώση

Υψηλή

Συμμαχίες/Αντιπαράθεση

Ηνωμένα Έθνη

Εν γνώση

Χαμηλή

Ύπνωση

W H O

Εν γνώση

Χαμηλή

Ύπνωση

Περιβαλλοντικές  ΜΚΟ

Ενεργές

High

Συμμαχίες/Αντιπαράθεση

ΜΚΟ για Διαδίκτυο

   

Συμμαχίες/Αντιπαράθεση

ΜΚΟ Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

Ενεργές

High

Συμμαχίες/Αντιπαράθεση

Παρατηρητήρια

Ενεργά

Υψηλή

Αντιπαράθεση

Εργατικές Ενώσεις

Ενεργές

Μεσαία

Αντιπαράθεση

Εταιρίες που παραχαράζουν

Ενεργές

Υψηλή στις Ασιατικές χώρες

Αντιπαράθεση

Ακτιβιστές

Ενεργοί

Υψηλή

Συμμαχίες/Αντιπαράθεση

ΜΜΕ

Εν γνώση

Μεσαία

Ύπνωση

Κοινή Γνώμη

Latent

Χαμηλή

Ύπνωση

 

Περί Προνομιακής Πρόσβασης στις Εταιρείες & περί Μυστικότητας

Οι Κυβερνήσεις των ΗΠΑ, ΚΑΝΑΔΑ, ΕΕ, & ΗΒ κατηγορούνται από τους Επικριτές πως:

*     H TPP (Trans-Pacific Partnership) καθώς και η «αδελφή» συμφωνία TTIP (Transatlantic Trade & Investment Partnership) όπως και οι 3 προηγούμενες SOPA (Stop Online Piracy Act,  PIPA (Protect IP Act) & ACTA (Anti-Counterfeiting Trade Agreement), ενώ δημόσια έχει ανακοινωθεί η διαπραγμάτευση τους, το ακριβές περιεχόμενο τους καλύπτεται από άκρα μυστικότητα για το ευρύ κοινό αλλά ακόμη και για τους περισσότερους υψηλά ιστάμενους πολιτικούς παγκοσμίως. Ως αποτέλεσμα οι μυστικές διαπραγματεύσεις έχουν υποστεί έντονη κριτική από ΜΚΟ της κοινωνίας των πολιτών όπως το Public Citizen’s Global Trade Watch.  Σύμφωνα με τα Wikileaks αλλά και με κάποια δημοσιεύματα μόνο 3 άνθρωποι από κάθε πλευρά γνωρίζουν το ακριβές περιεχόμενο των διαπραγματεύσεων. 

*     Σύμφωνα με τα Wikileaks πως σε αντίθεση με την άγνοια που υπάρχει για το περιεχόμενο των συμφωνιών σε πολιτικό επίπεδο & στην κοινωνία των πολιτών, οι πολυεθνικές εταιρίες φαίνεται να έχουν πλήρη γνώση παρ’ όλο που η διαπραγμάτευση γίνεται σε επίπεδο κρατών. Σύμφωνα με  δηλώσεις του αντιπροσώπου Ron Wyden τα μέλη του Κογκρέσου μπορούν να δουν μόνο επιλεγμένα τμήματα διαπραγματευτικών εγγράφων των συμφωνιών και μόνο υπό αυστηρή επίβλεψη εν αντιθέσει προς τους εκπροσώπους πολυεθνικών όπως η  Halliburton, η Chevron, η PHRMA,  η Comcast, η Walmart & η Motion Picture Association of America τους οποίους οι κυβερνήσεις συμβουλεύονται.  Αυτά στις Η.Π.Α

*     Στην ΕΕ υπεύθυνο για τις διαπραγματεύσεις της TTIP (Transatlantic Trade & Investment Partnership) είναι η Γενική  Διεύθυνση Εμπορίου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αλλιώς Directorate General of Trade. Η Διεύθυνση αυτή σύμφωνα με την ιστοσελίδα & τον λογαριασμό στο Twitter που δημιούργησε προς ενημέρωση της Κοινής Γνώμης ενημερώνει για τους βασικούς άξονες διαπραγμάτευσης. Και στην περίπτωση της Ε.Ε οι θεσμικοί εκπρόσωποι των διαφόρων εταιρικών κλάδων φαίνεται να έχουν προνομιακή πρόσβαση στην Γενική Διεύθυνση Εμπορίου. Μέσα σε 1 έτος όπως δείχνουν τα επίσημα έγγραφα της Γενικής Διεύθυνσης έγιναν 135 συναντήσεις-διαβουλεύσεις της Επιτροπής με «ενδιαφερόμενα μέρη» για την εν λόγω συμφωνία. Από αυτές οι 8 ήταν ομιλίες, 8 ήταν οι συναντήσεις με εκπροσώπους ΜΚΟ & Συνδικάτων ενώ οι 119 ήταν με θεσμικούς εκπροσώπους των διαφόρων εταιρικών κλάδων. Φαίνεται και σε αυτή τη περίπτωση οι Επιχειρήσεις να έχουν προνομιακή πρόσβαση στις διαβουλεύσεις για την εμπορική συμφωνία.

*     Οι 2 συμφωνίες εισάγουν για πρώτη φορά την δεσμευτική διαιτησία για όποιες διαφωνίες προκύπτουν μεταξύ επενδυτών και κρατών. Η πρόνοια αυτή των συμφωνιών TPP & TTIP έχει ξεσηκώσει πολλές αντιδράσεις από οργανώσεις Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Εργαζομένων αλλά και δεξαμενές σκέψης που θεωρούν πως αυτή η πρόνοια θα υποχρεώσει τα κράτη να αλλάξουν τις νομοθεσίες προστασίας των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, των Περιβαλλοντικών Νόμων & των Εργατικών τους Νομοθεσιών προς το χειρότερο.

H Απάντηση των Κυβερνήσεων στις Κατηγορίες:

*     Στην κριτική βουλευτών & γερουσιαστών Bernard SandersHenry Waxman, Sander M. Levin, John Conyers, Jim McDermott, John Lewis, Pete Stark, Charles B. Rangel, Earl Blumenauer, Lloyd Doggett, Ron Wyden Elizabeth Warren  & Alan Grayson πως οι 2 συμφωνίες διεξάγονται με υπερβολική μυστικότητα & πως το Κογκρέσο δεν ενημερώνεται αρκετά ο Εμπορικός αντιπρόσωπος των ΗΠΑ Ron Kirk: «Πιστεύω... πως έχουμε λειτουργήσει μέσα στο πνεύμα που διατρέχει την Κυβέρνηση Ομπάμα και πως ακολουθούμε την πλέον διαφανή και διαβουλευτική διαδικασία που μπορούμε αλλά είναι ακόμη νωρίς για να δημοσιοποιήσουμε τα κείμενα. Αλλά όταν θα συμφωνήσουμε σε ένα κείμενο τότε όπως έχουμε πράξει με άλλες συμφωνίες θα τα δημοσιοποιήσιμε.» «Πάντα υπάρχει αντιπαράθεση για το πότε και το αν θα έπρεπε να δημοσιοποιήσεις κάτι» υποσημειώνοντας πως πριν μια δεκαετία δημοσιοποιήθηκε νωρίς το υπό διαπραγμάτευση κείμενο για την Ελεύθερη Ζώνη Εμπορίου της Αμερικής με αποτέλεσμα να μην συμφωνηθεί τελικά τίποτα .

*     Για το ίδιο θέμα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δηλώνει μέσω της ιστοσελίδας της πως δεσμεύεται για διαφάνεια & πως θα θέσει τη συμφωνία σε δημόσια διαβούλευση αφού πρώτα συμφωνηθεί. Παρουσιάζει στον ιστότοπο της πληροφορίες για τους γύρους των συνομιλιών αλλά και τα κυριοτέρα (κατά την κρίση της) έγγραφα-ένα ντοσιέ- που περιλαμβάνει τις θέσεις της Ε.Ε σε διάφορους τομείς, τις ομιλίες του Επιτρόπου Karel de Gucht, δελτία τύπου από τους 2 προηγούμενους γύρους διαπραγματεύσεων. Τέλος έχει αυτόματη σύνδεση με τον λογαριασμό Twitter της Γραμματείας που ενημερώνει αποκλειστικά για την TTIP. Ταυτόχρονα μέσω ενός ιστότοπου προσπαθεί να απαντήσει στα ερωτήματα που γεννώνται.

*      Στην κριτική περί προνομιακής ενημέρωσης των Εταιριών η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απαντά μέσα από την παραπάνω ιστοσελίδα με πρόσκληση σε δημόσια διαβούλευση αλλά & με ανακοίνωση που λέει πως καταρρίπτεται αυτή η κατηγορία επειδή στα πλαίσια της διαφάνειας η Ε.Ε διαβουλεύτηκε και διαβουλεύεται με όλες τις ενδιαφερόμενες πλευρές αφήνοντας αιχμές προς αυτούς που την κατηγορούν για προνομιακή μεταχείριση των εταιριών παρουσιάζοντας στοιχεία πως έχει διαβουλευτεί και διαβουλεύεται με μη εταιρικά συμφέροντα εφόσον εκείνα θέλουν να προσέλθουν στο διάλογο. Ταυτόχρονα ανακοινώνει και νέα διαβούλευση.

*     Αντιστοίχως με διάφορες ανακοινώσεις το Γραφείου του Εμπορικού Συμβούλου των ΗΠΑ ενημερώνει πως δεν ισχύουν οι κατηγορίες περί προνομιακής μεταχείρισης των εταιριών και παρουσιάζει μέσα από ανακοινώσεις συναντήσεις που λαμβάνουν χώρα σε διάφορες περιοχές των ΗΠΑ με τα ενδιαφερόμενα για τις TPP & TTIP μέρη.

*     Στο ζήτημα της Δεσμευτικής Εταίρο-Κρατικής Επιδιαιτησίας η Ε.Ε & οι ΗΠΑ δεν αρνούνται πως τίθεται αλλά ισχυρίζονται πως επειδή μέσα από το σύστημα αυτό & οι 2 διάδικοι θα μπορούν να ορίσουν από 1 επιδιαιτητή για αυτό και καταρρίπτεται η κατηγορία-θεωρία πως η επιδιαιτησία θα δικαιώνει τις εταιρίες a priori.

Παρατηρήσεις:

Λαμβάνοντας υπόψιν τις ενστάσεις και ανησυχίες του Εταιρικού Παρατηρητηρίου-Corporate European Observatory κανείς ίσως θα πρέπει να ανησυχεί με την προνομιακή πρόσβαση που δόθηκε έστω και στους θεσμικούς αντιπροσώπους των εμπορικών και βιομηχανικών κλάδων στην αρχική διαβούλευση σε σύγκριση με αυτή που δόθηκε στην κοινωνία των πολιτών.

Αυτή η ενδεχόμενα προνομιακή διαβούλευση είναι απαραιτήτως αρνητική στο πρόσημο της για την κοινωνία των πολιτών?

Δεδομένα της Διαδικασίας Διαβούλευσης στην ΕΕ[i] [ii]:

 

1.     Καλούνται σε προκαταρκτική διαβούλευση οι έχοντες έννομο συμφέρον και ενδιαφέρον και ζητείται η εξειδικευμένη τεχνοκρατική τους γνώση.

2.     Σε κάθε εμπορική συμφωνία τα πρώτα ζητήματα που εξετάζονται είναι ζητήματα εμπορίου, οικονομικά και τεχνοκρατικά

3.     Στην ΕΕ σε επίπεδο Ευρωπαϊκό υπάρχουν περισσότερες επαγγελματικές, επιχειρηματικές & εμπορικές θεσμικές ενώσεις από ότι Εργατικές Ενώσεις & ΜΚΟ που να σχετίζονται με ζητήματα Εμπορίου. Αν μάλιστα κανείς προσθέσει σε αυτές τις Ευρωπαϊκές Επιχειρηματικές Ενώσεις & τα διάφορα Επιμελητήρια που εξειδικεύονται στις Εύρω-Αμερικανικές, τις Ευρω-Ιαπωνικές, τις Ευρω-Ρωσικές, Ευρω-Κινεζικές, Ευρω-Καναδικές, Ευρω-Αυστραλέζικες κλπ εμπορικές σχέσεις τότε το βέβαιο είναι πως οι Εμπορικές & Επιχειρηματικές Θεσμικές Οργανώσεις ξεπερνούν κατά πολύ τον αριθμό των αντίστοιχων Εργατικών Ενώσεων.  Αν ακόμη κανείς λάβει υπόψιν του πως ο κάθε επιχειρηματικός & εμπορικός κλάδος διαθέτει τα δικά του επιμελητήρια και πως ο κάθε κλάδος έχει άλλα ζητήματα στον τομέα της απελευθέρωσης του εμπορίου που τον απασχολούν & άρα άλλου είδους εξειδικευμένη γνώση να προσφέρει στην Επιτροπή δεν είναι λογικό η Επιτροπή να πρέπει να συναντηθεί με τους εκπροσώπους όλων των κλάδων?[iii] Αντιστοίχως να λάβει κανείς υπόψιν του πως οι Εργατικές Ενώσεις μπορούν να προσφέρουν στην Επιτροπή εξειδικευμένη γνώση μόνο στους τομείς της συμφωνίας που αφορούν τις θέσεις εργασίας, την ασφάλιση-ασφάλεια, εργασιακές συνθήκες.[iv] [v] [vi]

Ερωτήματα:

1.     Δεν είναι λογικό οι συναντήσεις με τις Εμπορικές & Επιχειρηματικές Ενώσεις να είναι περισσότερες στον αριθμό από ότι με τις Εργατικές ενώσεις αντίστοιχα από τη στιγμή που κάθε κλάδος έχει τη δική του ένωση? Δεν είναι λογικό οι συναντήσεις με τις διάφορες εμπορικές ενώσεις να είναι περισσότερες από ότι με τις εργατικές από τη στιγμή που ο κάθε εμπορικός κλάδος μπορεί να προσφέρει εξειδικευμένες συμβουλές προς την ΕΕ πάνω στον τομέα του?

2.     Μήπως απλώς οι 119 συναντήσεις είναι με εκπροσώπους διαφορετικών επιχειρηματικών κλάδων που ενδεχομένως να επηρεάζονται διαφορετικά και με διαφορετικούς τρόπους από τη συμφωνία? Μήπως αντιστοίχως οι ΜΚΟ & τα Συνδικάτα δεν τμηματοποιούνται αντίστοιχα αναλόγως τον κλάδο? Μήπως ο μόνος τρόπος που ενδεχομένως η Υπέρ-Ατλαντική Συμφωνία επηρεάζει το εργατικό δυναμικό μόνο από την πλευρά και σκοπιά των εργασιακών σχέσεων και της ενδεχόμενης απώλειας θέσεων εργασίας? Αν ισχύει το τελευταίο όπως ισχυρίζεται η Γενική Διεύθυνση Εμπορίου της ΕΕ τότε μήπως αποτελεί άνθρακα ο θησαυρός τον οποίο ανακαλύψαν τα Εταιρικά Παρατηρητήρια?

Ας εξετάσουμε όμως 1 προς 1 τη κάθε παράμετρο/άξονα υπό διαπραγμάτευση των 2 συμφωνιών & ας σημειώσουμε τις ενστάσεις, επιφυλάξεις, θέσεις & σχόλια του κάθε «ενδιαφερόμενου παίκτη» μέσα στην διαμορφούμενη σκακιέρα, αρένα του δημόσιου πολιτικού διαλόγου & ας χαρτογραφήσουμε και τις συμμαχίες που διαμορφώνονται ανά πρόνοια.

Η Δεσμευτική Εταίρο-Κρατική Επιδιαιτησία: Το Κόκκινο Πανί.

Οι προβληματισμοί και αντιρρήσεις στις δύο συμφωνίες δεν υπάρχουν μόνο στις Η.Π.Α αλλά και στην Ευρώπη, την Αυστραλία και τον Καναδά. Ιδιαίτερες ενστάσεις έχει γεννήσει η πρόνοια περί δεσμευτικής διαιτησίας μεταξύ Κρατών και Πολυεθνικών στις περιπτώσεις όπου οι εταιρίες θεωρήσουν πως ένα κράτος μέλος της συμφωνίας την αθετήσει σε κάποιο κομμάτι της. Με βάση την TTP & TTIP μπορεί η εταιρία να προσφύγει στα δικαστήρια και να ζητήσει αποζημίωση. Στην περίπτωση που της επιδικασθεί θα πρέπει το κράτος να την αποζημιώσει. Αυτό θα μπορούσε όπως γράφεται να θέσει σε κίνδυνο μια σειρά από εθνικά νομοθετήματα που αφορούν τις εργασιακές σχέσεις, το περιβάλλον αλλά και τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Αρνητικά Δεδομένα της Εφαρμογής της μέχρι τώρα:

Μια γεύση της υποχρεωτικής διαιτησίας πήραν πρόσφατα οι Αυστραλία & η Ουρουγουάη στην διαμάχη τους με την Philip Morris λόγω της απόφασης τους να επιβάλουν τα είδη καπνού να πωλούνται χωρίς τα διακριτικά λογότυπα της μάρκας παρά μόνο με τυπωμένο το όνομα της μάρκας και προειδοποιήσεις πως το κάπνισμα βλάπτει.

Στην περίπτωση της διαμάχης μεταξύ Αυστραλίας & Philip Morris Asia τον Νοέμβριο του 2011 η εκπρόσωπος τύπου της εταιρίας Anne Edwards σχολιάζοντας την απόφαση της κυβέρνησης της Αυστραλίας να επιβάλει την πώληση ειδών καπνού χωρίς να επιτρέπονται τα διακριτικά σήματα, δήλωσε:

«Δεν έχουμε άλλη επιλογή. Η κυβέρνηση νομοθέτησε επ’ αυτού παρ’ όλο που απέτυχε να αποδείξει πως το νομοθετικό αυτό πλαίσιο θα μειώσει το κάπνισμα, και αγνόησε τις ανησυχίες  που αυτή η νομοθεσία δημιούργησε εντός της Αυστραλίας και διεθνώς. PMA επιδιώκει την αναστολή του νόμου και ουσιώδη αποζημίωση για την απώλεια των εταιρικών πολύτιμων εμπορικών σημάτων και επενδύσεων της εταιρίας στην Αυστραλία που θα προκύψουν από την απλή συσκευασία. Η εταιρία αναμένει ζημιές που θα ανέρχονται σε δισεκατομμύρια  δολάρια & πως η νομική διαδικασία θα διαρκέσει 2 έως 3 χρόνια. Είμαστε βέβαιοι πως τα νομικά επιχειρήματα μας είναι πολύ ισχυρά και πως στο τέλος θα κερδίσουμε την υπόθεση»

Στον χώρο των ειδών καπνού από το 1994 ο Καναδάς αντιμετώπισε παρόμοια περίπτωση όταν αποφάσισε η Βουλή των Κοινοτήτων να επιβάλει αυτό το μέτρο. Μετά από τη απειλή της  R.J. Reynolds Tobacco Company (RJR) βασιζόμενη στη συνθήκη της NAFTA πως στην περίπτωση αυτή θα ζητούσε αποζημίωση εκατομμυρίων δολαρίων επειδή αυτή η νομοθεσία θα αποτελούσε μια παράνομη απαλλοτρίωση ενός νομικά προστατευόμενο εμπορικό σήμα ο Καναδάς απέσυρε την διάταξη.

Πρόσφατα ακόμη χώρες όπως η Τσεχία, η Γερμανία και ο Ισημερινός βρέθηκαν σε εμπορικές διαμάχες με πολυεθνικές εταιρίες για αθέτηση εμπορικών συμφωνιών και αναγκάστηκαν να καταβάλουν στις εταιρίες μεγάλα ποσά για την αθέτηση ή τερματισμό των συμφωνιών.

·       Ο Ισημερινός αναγκάστηκε να πληρώσει το ποσό των US$1.77 δισεκατομμυρίων τις μεγαλύτερες αποζημιώσεις στην Occidental Petroleum

·       Άλλες εταιρίες όπως ο πετρελαϊκός γίγαντας Chevron η 2η μεγαλύτερη πετρελαϊκή εταιρία στις ΗΠΑ που έχουν μηνύσει κράτη όπως το Ecuador ώστε να μην πληρώσει την αποζημίωση που δικαστήριο της χώρας επέβαλε στην εταιρία για μόλυνση της περιοχής του Αμαζονίου  πιέζει για την επικύρωση της εταίρο-κρατικής επιδιαιτησίας ώστε να μπορεί να αντιστρέψει τις αποφάσεις πολλών Ευρωπαϊκών κρατών για πάγωμα της εξόρυξης φυσικού αέριου από τις πέτρες[vii]. Οι χώρες αυτές έχουν αναστείλει τέτοιου είδους εξορύξεις για περιβαλλοντικούς λόγους και λόγους υγείας επειδή είναι αμφιλεγόμενη πρακτική.

Αυτές οι περιπτώσεις όπου η διαιτησία δικαίωσε τις εταιρίες εις βάρος των κρατών χωρίς να είναι σε ισχύ οι 2 TPP & TTIP υποψιάζει διάφορες οργανώσεις καθώς και Δεξαμενές Σκέψεις αλλά και Παρατηρητήρια πως οι 2 συμφωνίες θα είναι ετεροβαρείς υπέρ των εταιρικών συμφερόντων. 

Αυτοί φαίνεται να είναι οι προβληματισμοί που εκφράζονται δημόσια από Ακτιβιστικές Οργανώσεις αλλά & εκλεγμένους εκπροσώπους & στις 2 πλευρές του Ατλαντικού.

Θετικά Δεδομένα της Εφαρμογής της μέχρι τώρα:

Η εταίρο-κρατική επιδιαιτησία ως αναπόσπαστο κομμάτι της NAFTA εφαρμόζεται από το . 

  1. Οι αποφάσεις της δεν είναι πάντα τελεσίδικες. Υπάρχει πάντα η δυνατότητα προσφυγής σε 2ο βαθμό. Άρα μέχρι την τελική απόφαση υπάρχει πάντα χρόνος.
  2. Η μέχρι τώρα εφαρμογή της έχει ωφελήσει σε πολλές περιπτώσεις τον Καναδά κυρίως όσον αφορά τη σχέση του με τη βιομηχανία Καπνού που όπως αποδεικνύεται μετέρχεται ανήθικες και παράνομες μεθόδους προκειμένου να πουλήσει τα προϊόντα της & να αποφύγει φόρους.   Συγκεκριμένα αρκετές βιομηχανίες καπνού συμπεριλαμβανομένων των Imperial Tobacco, Canada Ltd, Rothmans Inc αλλά & των JTI-Macdonald Corp & R.J Raynolds Tobacco Co έχουν εξαγορασθεί από την Japan Tobacco International υποχρεωθεί από αυτό τον θεσμό όπως αναφέρει το πρακτορείο Bloomberg να πληρώσουν υψηλή αποζημίωση και πρόστιμα  στην κυβέρνηση του Καναδά όταν πιάστηκαν να εμπλέκονται ενεργά σε λαθρεμπόριο Τσιγάρων προκειμένου να αποφύγουν την απόδοση του φόρου στο κράτος.  

Ερωτήματα:

1.     Γνωρίζοντας πως η Εταίρο-Κρατική Επιδιαιτησία αποτελεί ισχύουσα πρακτική από την NAFTA δεν απορεί κανείς που οι πολέμιοι των 2 Συμφωνιών δημιουργούν τόσο θόρυβο παρουσιάζοντας την εισαγωγή της ως νεολογισμό?[viii]

2.     Παρατηρώντας πως με βάση αυτή τη διάταξη ο Καναδάς αποζημιώθηκε πολλάκις από βιομηχανίες καπνού λόγω της συμμετοχής τους σε λαθρεμπόριο καπνικών ειδών δεν είναι απορίας άξιον που οι πολέμιοι των συμφωνιών προσπαθούν να πείσουν πως η εταίρο-κρατική επιδιαιτησία ως διαδικασία είναι ετεροβαρής διάταξη που προστατεύει τα συμφέροντα των εταιριών μόνο?

3.     Σε όλα τα μήκη & πλάτη της Γης η Δικαιοσύνη είναι πράγματι ανεξάρτητη? Σε όλα τα μήκη και πλάτη της Γης η Δικαιοσύνη αντιμετωπίζει το Κράτος & τις Πολιτικές Ηγεσίες ισότιμα όπως αντιμετωπίζει κάθε διάδικο η μήπως σε κάποιες χώρες ο διαχωρισμός Κράτους & Δικαιοσύνης είναι το λιγότερο δυσδιάκριτος? Μήπως δυσδιάκριτος θεωρείται από τις ΜΚΟ των Ανθρωπίνων & άλλων δικαιωμάτων μόνο όταν αποφαίνεται για θέματα που άπτονται των δικών τους συμφερόντων?

4.     Σε κάθε συμφωνία ακόμη και ιδιωτικού δικαίου δεν υπάρχουν δικλίδες που προστατεύουν & τα δύο συμβαλλόμενα μέρη? Όποιος αθετεί τα συμφωνημένα δεν αποζημιώνει τον άλλον αν η αθέτηση έγινα κατά παράβαση του συμφωνητικού? Δεν θα πρέπει το ίδιο να ισχύει και στις εταίρο-κρατικές συμφωνίες?

5.     Σε όλες τις συμφωνίες δεν αναγράφονται κάποια δικαστήρια η επιδιαιτητικά όργανα που αναλαμβάνουν όταν υπάρχουν διαφωνίες? Που είναι το λάθος πως Θεσπίζονται και στις 2 αυτές συμφωνίες?

6.     Μήπως όταν το κράτος αθετεί τις συμφωνίες είναι δικαιολογημένο σε όλες τις περιπτώσεις?

7.     Μήπως η έννοια του Δημοσίου Συμφέροντος την οποία προβάλουν οι επικριτές της συμφωνίας ως κυρίαρχη αιτιολογία για την αθέτηση εκ μέρους των κρατών των συμφωνηθέντων είναι λίγο ξεχειλωμένη & χρησιμοποιείται κατά κόρο κατά το δοκούν? Δεν είναι αλήθεια πως οι Κυβερνήσεις προβάλουν λόγους Δημοσίου Συμφέροντος για να καταπατήσουν σε πολλές περιπτώσεις κάθε αρχή και δικαίωμα? Λόγοι Δημοσίου Συμφέροντος δεν προβλήθηκαν για την υπογραφή του Μνημονίου στην Ελλάδα? Λόγοι Δημοσίου Συμφέροντος και Δημόσιας Ασφάλειας δεν προβλήθηκαν στις ΗΠΑ προκειμένου να δημιουργηθεί το υπέρ-υπουργείο ασφάλειας της πατρίδας?

8.     Μήπως επίσης η επίκληση της κυρίως από τις κυβερνήσεις διαφόρων κρατών είναι λίγο υποκριτική κυρίως όσον αφορά τα είδη καπνού? Ας αναλογισθούμε πως ενώ υποκριτικά το κράτος και οι αρχές απαγορεύουν το κάπνισμα σε δημοσίους χώρους καθώς και τις διαφημίσεις καπνικών προϊόντων με το πρόσχημα της προστασίας της Δημόσιας Υγείας & ενώ μελέτες εμφανίζονται να θεωρούν το κάπνισμα περίπου ναρκωτικό, οι Κυβερνήσεις περιορίζονται στο να προβαίνουν τέτοιου είδους απαγορεύσεις ενώ αφήνουν τις καπνοβιομηχανίες να παράγουν τσιγάρα. Μήπως η ειλικρινής επίκλιση του Δημοσίου Συμφέροντος της προστασίας της Δημοσίας Υγείας θα προϋπέθετε την απαγόρευση βιομηχανικής παραγωγής τσιγάρων?

 

 

Σύγκριση Στόχων TTP/TTIP με των ACTA/SOPA/PIPA πάνω σε ζητήματα Πνευματικής Ιδιοκτησίας

Οι διαπραγματεύσεις για τις 2 συμφωνίες συμπεριλαμβάνουν συζητήσεις για την Ρύθμιση του Διαδικτύου & την πάταξη της πειρατείας & της παραποίησης προϊόντων γίνονται μετά από 3 αποτυχημένες προσπάθειες κανονιστικής ρύθμισης του διαδικτύου μεταξύ 2011 & 2012 & συγκεκριμένα  των SOPA (Stop Online Piracy Act)= «Πράξη για την Τέλος της Διαδικτυακής Πειρατείας»   , PIPA (Protect IP Act)= «Πράξη για την Προστασία του Πρωτοκόλλου του Διαδικτύου» & ACTA (Anti-Counterfeiting Trade Agreement)= «Εμπορική Συμφωνία για την Καταπολέμηση της Παραποίησης» που είτε ηττήθηκαν στα Κοινοβούλια των συμβαλλομένων πλευρών π.χ ΕΚ είτε τέθηκαν απλώς δεν επικυρώθηκαν λόγω των έντονων αντιδράσεων που η διαπραγμάτευση και υπογραφή τους είχε δημιουργήσει.

Όλες αυτές οι συμφωνίες μέσα από τις πρόνοιες τους στόχευαν σύμφωνα με τους συντάκτες των συμφωνιών να καλύψουν το κενό που έχει δημιουργήσει η έκρηξη στο Διαδίκτυο και η ανεξέλεγκτη πρόσβαση στην πληροφορία στην προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων , των δικαιωμάτων διάνοιας αλλά και ευρεσιτεχνίας που έχει ως αποτέλεσμα την «κλοπή»- «πειρατεία» προϊόντων διάνοιας & ευρεσιτεχνίας με στόχο είτε την ελεύθερη διάχυση τους είτε την  εκμετάλλευση τους για εμπορικούς λόγους μέσα από το σπάσιμο της πατέντας ή από την παραποίηση τους από εταιρίες και ιδιώτες που κυρίως έχουν έδρα τις αναδυόμενες οικονομίες, της Ασίας & της Ν. Αμερικής. Η παραποίηση προϊόντων σύμφωνα με Time, & BusinessInsiderέχει κυρίως ως βάση την Κίνα & κοστίζει ακριβά οικονομικά αλλά και σε θέσεις εργασίας στον ανεπτυγμένο κόσμο. 

Οι νέες συμφωνίες προς διαπραγμάτευση η Υπέρ-Ειρηνική Εταιρική Σχέση αλλιώς TPP (Trans-Pacific Partnership) καθώς και η «αδελφή» συμφωνία Υπέρ-Ατλαντική  Εμπορική & Επενδυτική Σχέση αλλιώς TTIP (Transatlantic Trade & Investment Partnership) αλλιώς γνωστή και ως Υπέρ-Ατλαντική Ελεύθερη Ζώνη Εμπορίου ή TAFTA (Transatlantic Free Trade Area) αποτελούν μια νέα προσπάθεια σύμφωνα με επίσημες πηγές, των Η.Π.Α, του Καναδά, του Η.Β, της Ε.Ε αλλά διεθνών οργανισμών όπως το ΔΝΤ, η Παγκόσμια Τράπεζα & ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου να μπουν κανονιστικές διατάξεις που να ρυθμίζουν ζητήματα πνευματικής ιδιοκτησίας, παραποίησης προϊόντων και πειρατείας πατέντας.

Όμως οι 2 συμφωνίες φαίνεται να επανεισάγουν και μάλιστα πολύ αυστηρότερα τις αποτυχημένες πρόνοιες των ηττηθέντων προδρόμων της    SOPA (Stop Online Piracy Act)= «Πράξη για την Τέλος της Διαδικτυακής Πειρατείας»   , PIPA (Protect IP Act)= «Πράξη για την Προστασία του Πρωτοκόλλου του Διαδικτύου» & ACTA (Anti-Counterfeiting Trade Agreement)= «Εμπορική Συμφωνία για την Καταπολέμηση της Παραποίησης». Δεν φαίνεται να διαφοροποιούν πάλι καθόλου τις προβλέψεις τους και έτσι αντιμετωπίζονται με την ίδια αυστηρότητα οι χρήστες που αποκτούν πρόσβαση σε υλικό πειρατείας με τους πειρατές και τους παραχαράκτες. Ταυτόχρονα σύμφωνα με τις υπάρχουσες προτάσεις υπάρχουν προβλέψεις που αν ψηφισθούν τότε τα πνευματικά και ευρεσιτεχνικά δικαιώματα θα προστατεύονται για 95 έως 100 χρόνια και μετά τον θάνατο του δημιουργού. Ακόμη προβλέπονται αυστηρότατε κυρώσεις και προς κάθε πολίτη που ενδεχομένως ακούει μουσική στο δρόμο και την τραγουδά και ο ίδιος δυνατό φωνα. Αυτές οι προβλέψεις έχουν βάλει σε σκέψεις και ανησυχούν όχι μόνο τους πολίτες αλλά και συνήγορους των συμφωνιών για το ελεύθερο εμπόριο. Παραθέτουμε το λινκ που παρουσιάζει τι πρόνοιες προβλέπονται για την προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων και πως αυτές συσχετίζονται με τις πρόνοιες που προέβλεπε η ACTA.

Πατέντες, Πνευματικά Δικαιώματα, Κλοπή & Ελεύθερο Εμπόριο:

Έντονες συζητήσεις διεξάγονται για το αν η πρόνοια για την προστασία των πατεντών, των πνευματικών δικαιωμάτων κλπ οδηγεί στη φίμωση του διαδικτύου, στην καταπάτηση της ελευθερίας της έκφρασης και της ελεύθερης διακίνησης πληροφοριών και ιδεών καθώς και στην εισαγωγή προσκομμάτων στο Ελεύθερο Εμπόριο.

Δεδομένα:

1.     Τα Πνευματικά Δικαιώματα έργων Διάνοιας είναι διαφορετικό ζήτημα από τις Πατέντες.

2.     Διαφορετικά είδη Πατεντών: Άλλο τα είδη μόδας, άλλο τα τρόφιμα, άλλο τα είδη πολυτελείας & αυτοκίνητα άλλο τα φάρμακα.

3.     Σύμφωνα με το International Trademark Association-Διεθνή Ένωση Εμπορικού Σήματος η «παραχάραξη είναι η πρακτική της κατασκευής αγαθών συνήθως χαμηλότερης ποιότητας και η εμπορία τους με εμπορικό σήμα χωρίς την άδεια του κατόχου του σήματος. Γενικώς τα παραχαραγμένα προϊόντα πωλούνται με επωνυμία & εμπορικό σήμα πανομοιότυπο με αυτό των πρωτότυπων προϊόντων χωρίς όμως την έγκριση του κατόχου του σήματος.  Πολλές επώνυμες εταιρίες από διάφορους τομείς έχουν πέσει θύματα παραχάραξης. Η βιομηχανία της παραχάραξης έχει ιδιαίτερη άνθηση στις αναπτυσσόμενες χώρες, όπου υπάρχει φθηνή εργασία & φθηνό κόστος. Ανθεί κυρίως στις χώρες της Ασίας συμπεριλαμβανόμενων της Κίνας & της Ταϊβάν.  Ποιες βιομηχανίες πέφτουν θύματα παραχάραξης? Όλες σχεδόν. Παραχαραγμένα προϊόντα περιλαμβάνουν ένδυση, κοσμήματα, τσάντες, , CDs, & DVDs, αλλά ακόμη και παιδικά φάρμακα, τσιγάρα, ηλεκτρονικά προϊόντα, παιχνίδια, κομμάτια αεροπλάνων και αυτοκινήτων.»

4.     Σύμφωνα με το Business Insider & τον Mark Turnage: “Ένας απίστευτος αριθμός από παραχαραγμένα προϊόντα προέρχονται από την Κίνα. Έντονες ανησυχίες υπάρχουν επειδή ή Κίνα αποδεδειγμένα είναι ο Παγκόσμιος ηγέτης στην Παραχάραξη. Σύμφωνα με αναφορά του γραφείου του ΟΗΕ για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα με τίτλο “Διεθνικό οργανωμένο έγκλημα στην Ανατολική Ασία και τον Ειρηνικό» από το 2008 έως το 2010 το 70% της κατάσχεσης όλων των παραχαραγμένων προϊόντων παγκοσμίως προέρχονταν από την Κίνα. Από την στιγμή που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου υπολογίζει πως το 2% του Παγκόσμιου Εμπορίου στηρίζεται στην παραχάραξη, η αξία των παραχαραγμένων προιόντων που εισάγονται στις ΗΠΑ & την ΕΕ από την Ανατολική Ασία (τα περισσότερα των οποίων προέρχονται από την Κίνα) φθάνει στα 25 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως.»

5.     Η Παραχώρηση Πνευματικών Δικαιωμάτων σε Εταιρίες από Δημιουργούς (Μουσικής, Στιχουργούς, Σκηνοθέτες, Σεναριογράφους, Συγγραφείς, Σχεδιαστές) γίνεται εθελούσια χωρίς απειλή και τα συμβόλαια συνήθως είναι ιδιαίτερα προσοδοφόρα για τους δημιουργούς[i].

6.     Η παραχώρηση πατεντών από Σχεδιαστές Αυτοκινήτων, Αεροσκαφών καθώς και φαρμακευτικών σκευασμάτων σε Εταιρίες γίνεται εθελούσια χωρίς απειλή. Πολλές φορές γίνεται διότι η Εταιρία έχει χρηματοδοτήσει την έρευνα. Τα συμβόλαια εξίσου είναι ιδιαίτερα προσοδοφόρα.

Ενστάσεις πάνω στη Πρόνοια για τις Πατέντες, Πνευματική Ιδιοκτησία:

Έντονη αντιπαράθεση έχουν καλλιεργήσει οι προβλέψεις των συμφωνιών πάνω σε ζητήματα πατεντών, πνευματικής ιδιοκτησίας & διακίνησης μέσω διαδικτύου. Οι ενστάσεις & επικρίσεις πάνω σε αυτή τη πρόνοια των 2 υπέρ-συμφωνιών πηγάζει από το δεδομένο πως οι συμφωνίες αντιμετωπίζουν οριζόντια με τον ίδιο τρόπο και αδιάκριτα  1ον τα διαφορετικά ζητήματα των πνευματικών δικαιωμάτων με αυτά των πατεντών και 2ον διότι αντιμετωπίζουν οριζόντια τα ζητήματα των πατεντών και εμπορικών σημάτων σε είδη πολυτελείας ή είδη μεταφοράς όπως πχ τσάντες, ρουχισμό, αυτοκίνητα, αεροσκάφη, προγράμματα υπολογιστών με τη πατεντοποίηση σε είδη που άπτονται και είναι απαραίτητα για την επιβίωση και τη διαβίωση του κάθε ανθρώπου όπως πχ τρόφιμα και φάρμακα. Η αδιάκριτη αντιμετώπιση αυτών των καθαρά διαφορετικών τύπων πατεντών και πνευματικών δικαιωμάτων ως 1 δημιουργεί σοβαρές ανησυχίες και ορθώς θα έλεγε κάνείς.

 

Δεδομένα κατά της οριζόντιας αντιμετώπισης:

  1. Τα τρόφιμα καθώς και τα φάρμακα, η παραγωγή τους, η διακίνηση τους άπτονται του Ανθρωπίνου Δικαιώματος και Φυσικού Δικαιώματος της Ζωής.
  2. Τα ζήτημα του Κλειδώματος του Διαδικτύου άπτεται του Ανθρωπίνου Δικαιώματος της Ελεύθερης διακίνησης ιδεών.
  3. Τα Δημιουργήματα Διάνοιας δεν άπτονται ούτε στο Ανθρώπινο Δικαίωμα Ελεύθερης Διακίνησης Ιδεών ούτε στο Ανθρώπινο και Φυσικό Δικαίωμα της Ζωής

Θέσεις Εναντίον:

  1. Στη βάση των 2 παραπάνω αρχών πληθώρα οργανώσεων Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων αλλά και προστασίας του Διαδικτύου έχουν δημόσια εκφράσει την αντίθεση τους σε αυτή τη πρόνοια που ισοπεδωτικά αντιμετωπίζει διαφορετικά ζητήματα με το ίδιο φάρμακο. 
  2. Οι οργανώσεις αυτές με εκθέσεις, δημόσιες επιστολές και δημόσιες δηλώσεις τους έχουν επικρίνει αυτή τη πρόνοια κάνοντας σαφές πως αντιτίθενται.
  3. Κατηγορούν τις κυβερνήσεις αλλά & τις εταιρείες πως προσπαθούν να κλειδώσουν και να ελέγξουν το διαδίκτυο εμποδίζοντας στη πράξη την ελεύθερη διακίνηση ιδεών αλλά & κατηγορώντας τες πως μέσω των πατεντών στην προσπάθεια τους να αποκομίσουν οικονομικά οφέλη στην ουσία καταπατούν το ανθρώπινο δικαίωμα στη ζωή. 

Δεδομένα υπέρ της Προστασίας:

  1. Η Προστασία των Πνευματικών Δικαιωμάτων στα Δημιουργήματα Διάνοιας άπτεται του Ανθρωπίνου και Φυσικού Δικαιώματος της δημιουργίας περιουσίας και άρα του Δικαιώματος που απορρέει από το Φυσικό αυτό Δικαίωμα της διάθεσης του δημιουργήματος κατά το δοκούν από τον ιδιοκτήτη του.
  2. Η λογοκλοπή, η κλοπή και η παραχάραξη δεν αναγνωρίζονται από κανέναν χάρτη Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ως Δικαίωμα. Πολύ δε περισσότερο η αποκόμιση οικονομικών ωφελημάτων από αυτή τη πράξη.
  3. Σε όλους τους ποινικούς κώδικες η κλοπή και η παραχάραξη θεωρούνται το λιγότερο παραβάσεις του ποινικού κώδικα αν όχι εγκλήματα.

Θέσεις Εναντίον της Ισοπέδωσης αλλά Υπέρ της Προστασίας των Copyrights:

Παρ’ όλο που η συντριπτική πλειοψηφία καταδικάζει αυτή την ισοπέδωση πολλοί οργανισμοί & ενώσεις που ασχολούνται με τα πνευματικά δικαιώματα υποστηρίζουν έστω τμήμα της πρόνοιας για την προστασία τους, τουλάχιστον στο επίπεδο που αναφέρεται στην προστασία των δημιουργημάτων διάνοιας & στην προστασία από την παραχάραξη.

Μέσα από τις ιστοσελίδες των οργανώσεων τους καθώς και μέσω άρθρων και ρεπορτάζ σε έγκριτες εφημερίδες και περιοδικά όπως τα Time, Newsweek, Washington Post, New York Times,  Daily Telegraph, The Times, Economist & Huffington Post αλλά και μέσα από διάφορες διαλέξεις όπως πχ στην Ελλάδα στο συνέδριο «Νέα Μέσα & Ενημέρωση-Εξελίξεις, Προοπτικές, Δυνατότητες»[i] οι εκπρόσωποι των οργανώσεων Οργανισμός Πνευματικής Ιδιοκτησίας, Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης & Προστασίας Πνευματικών Δικαιωμάτων Φωτογράφων- δηλώνουν και επιχειρηματολογούν υπέρ της ρύθμισης του Διαδικτύου σε σχέση με τα πνευματικά δικαιώματα εξηγώντας πως η λογοκλοπή, κλοπή και παραχάραξη δεν μπορεί να θεωρείται δικαίωμα και να μην τιμωρείται.

Πατέντες, Πνευματικά Δικαιώματα, Κλοπή & Ελεύθερο Εμπόριο:

Στη συζήτηση για τις πατέντες, τα πνευματικά δικαιώματα και τη σχέση τους με το Ελεύθερο Εμπόριο συμμετέχουν και οι γνωστές Φιλελεύθερες, Νέο-Φιλελεύθερες & Νέο-Συντηρητικές Δεξαμενές Σκέψεις ένθεν και ένθεν του Ατλαντικού ανάμεσα σε αυτές περιλαμβάνει κάνεις Brookings Institution[i], American Enterprize Institute, Frasser Institute, Heritage, Cato Institute & Hudson Institute αλλά & Adam Smith Institute, Institute of Economic Affairs & Thatcher Foundation.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί η λίγο ως πολύ κοινή τους θέση πως ενώ τα πνευματικά δικαιώματα καθώς και τα δικαιώματα πατέντας και ευρεσιτεχνίας είναι σωστό να προστατεύονται η συμπερίληψη της πρόνοιας αυτής στις Εμπορικές Συμφωνίες Ελεύθερου Εμπορίου μάλλον εμποδίζουν παρά προάγουν το Ελεύθερο Εμπόριο και στο τέλος πιθανώς να καταστρέφουν κάθε ελπίδα για την επίτευξη συμφωνίας στον τομέα του Ελεύθερου Εμπορίου. Επίσης αναρωτιούνται πόσο πολύ θα πρέπει να προστατεύονται αυτά τα δικαιώματα.[ii]

Ισχυρίζονται πως όταν κανείς διαπραγματεύεται μια συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου η συμπερίληψη σε αυτή διατάξεων προστατευτισμού ή έστω διατάξεων που προβάλουν προσκόμματα στο Ελεύθερο Εμπόριο μάλλον καταστρέφουν το νόημα της συμφωνίας.

Μάλιστα το Cato Institute σημειώνει πως ενδεχομένως θα ήταν σκόπιμο η πρόνοια για το διαδίκτυο να ήταν αντικείμενο κάποιας άλλης συμφωνίας-ρύθμισης ή ίσως να μπορούσε να τακτοποιηθεί χωρίς διεθνή επίσημη συμφωνία αλλά μέσα από την πολιτική βούληση για πάταξη της πειρατείας, της κλοπής και της παραχάραξης από τις πολιτικές ηγεσίες όλων των κρατών που διαπραγματεύονται τις 2 υπέρ-συμφωνίες.

Το Cato Institute & ο Simon Lester Ειδικός Αναλυτής τους Ινστιτούτου σε θέματα εμπορίου θέτουν σοβαρά το ερώτημα αν μπορεί κανείς να θεωρήσει λογικό τα πνευματικά αλλά και τα δικαιώματα ευρεσιτεχνίας να έχουν διάρκεια τον βιολογικό βίο του δημιουργού τους συν άλλα 70 χρόνια από πάνω ή και περισσότερα? Θεωρεί όπως γράφει πως το λογικό είναι τα πνευματικά δικαιώματα να έχουν διάρκεια τόση όση και ο δημιουργός τους ή το πολύ όσο ο βιος του δημιουργού τους και στην ακραία περίπτωση άλλα 50 χρόνια. Αλλά ο βίος του δημιουργού συν 70 χρόνια ή παραπάνω? Του φαίνεται αδιανόητο.[iii] Ο ίδιος θεωρεί πως ο καθορισμός των ετών διάρκειας των πνευματικών δικαιωμάτων είναι εσωτερική υπόθεση κάθε κράτους χωριστά και δεν είναι ζήτημα το οποίο θα έπρεπε να τεθεί σε διαπραγματεύσεις εμπορικής συμφωνίας.[iv] Γράφει «Υπάρχουν πολλά μέσα στις συμφωνίες και είμαι επιφυλακτικός στο να τα αντιταχθώ σε αυτά. Όμως είναι απογοητευτικό να βλέπει κανείς να υπάρχουν πρόνοιες που χρησιμοποιούνται από τους συμμετέχοντες στην διαπραγμάτευση για άλλους σκοπούς πέραν της εξυπηρέτησης του Ελεύθερου Εμπορίου. Μου φαίνεται ορθό ο καθορισμός των ζητημάτων των πνευματικών δικαιωμάτων καθώς και των δικαιωμάτων ευρεσιτεχνίας να ρυθμίζεται από το εσωτερικό δίκαιο των κρατών και να μην προσπαθούμε να επιβάλουμε στις άλλες χώρες τα δικά μας υπερβολικά όρια διάρκειας των πνευματικών δικαιωμάτων στους εμπορικούς εταίρους μας.»[v] Σημειώνει ακόμη πως οι ΗΠΑ πιέζουν ώστε τα ατομικά πνευματικά και ευρεσιτεχνικά δικαιώματα να προστατεύονται για 70 χρόνια μετά το τέλος της ζωής του δημιουργού ενώ για τα εταιρικά πνευματικά δικαιώματα και δικαιώματα ευρεσιτεχνίας να προστατεύονται για 95 χρόνια. Ο Simon Lester χαρακτηρίζει αυτή τη τακτική «ως λαθεμένη υποστηρίζοντας πως δεν προάγει το Ελεύθερο Εμπόριο και πως τέτοιου είδους πολιτικές μπορεί να είναι σύμφωνες με τον νόμο στις ΗΠΑ αλλά δεν σημαίνει πως είναι σωστές πολιτικές ούτε πως είναι πολιτικές που προάγουν το Ελεύθερο Εμπόριο. Είναι μάλλον πολιτικές Οικονομικού Εθνικισμού & προστατευτικές προς τις Αμερικανικές Επιχειρήσεις»

Το Cato Instituteσημειώνει πως ξενίζεται με την άποψη της Αμερικανικής διαπραγμάτευσης που έχει ως στόχο τον «καθορισμό των παγκοσμίων κανόνων εμπορίου» Αυτό περιγράφει το Ινστιτούτο έρχεται σε αντίθεση με τους κανόνες του Ελεύθερου Εμπορίου. Σημειώνει πως τα κείμενα της συμφωνίας καλούν εταιρίες όπως οι Facebook  & Google να επενδύσουν στην τοπικά σε άλλες χώρες ώστε να βελτιωθούν τα τοπικά δίκτυα και τα τοπικά συστήματα ηλεκτρονικών υπολογιστών. Αυτό μπορεί να φαίνεται πως προάγει το ελεύθερο εμπόριο. Αν όμως κανείς λάβει υπόψιν του τη προηγούμενη φράση τότε μπορεί να σημαίνει πως οι ΗΠΑ έχουν ως στόχο να αλλάξουν τους εμπορικούς νόμους των άλλων κρατών ώστε να επωφεληθούν εκείνες εμπορικά. Αν ισχύει κάτι τέτοιο καταλήγει το CatoInstituteτότε μιλάμε για Οικονομικό Εθνικισμό & όχι για Ελεύθερο Εμπόριο.»[vi]

Τέλος οι Clyde Wayne Crews Jr. and Adam D. Thierer ερευνητές του Ινστιτούτου προτρέπουν τις κυβερνήσεις να μην ασχοληθούν με την ρύθμιση των δικαιωμάτων και των πατεντών αλλά να αφήσουν την αγορά να αυτορυθμιστεί μέσω των νέων τεχνολογιών και των νέων συστημάτων. Υποστηρίζουν πως μπορεί να νέα αυτά συστήματα να μην εξασφαλίζουν 1000% την πειρατεία αλλά την κάνουν τόσο δύσκολη που οι εν δυνάμει πειρατές θα αποθαρρυνθούν.



[i]
Jong-Wha Lee, Warwick J. McKibbin and Yung Chul Park (2004) TRANSPACIFIC TRADE IMBALANCES: CAUSES AND CURES. BROOKINGS DISCUSSION PAPERS IN INTERNATIONAL ECONOMICS. Διαθέσιμο Διαδικτυακά από:>  Διαβάστηκεστις14/02/14